بررسی اختلال حسی و عملکرد نامناسب بخش هایی از مغز در اوتیسم
اختلالات حسی چیست؟ به گروه از اختلال ها گفته می شود که ناشی از عملکرد نامناسب بخش هایی از مغز با اندامها و حس ها است.
اختلال حسی نه تنها در کودکان اوتیسم بلکه میتواند در کودکان عادی نیز ایجاد شود.
اما در افراد اوتیسم یک امر شایع است و میتواند در حس های مختلف ( یک یا چند حس ) دیده شود.
برای تشخیص اختلال حسی باید به کاردرمانی مراجعه شود.
اختلال حسی میتواند به صورت کم حسی یا بیش حسی مشاهده شود.
انواع اختلال حسی در اوتیسم
اختلال بیش حسی
در این اختلال ، کودکان اوتیسمی حس ها را بیش از حد پردازش میکنند و برخی علائم که اجتناب از محرک مورد نظر است را نشان میدهند.
محرکها برای افراد عادی نرمال بوده اما برای کودکان اوتیسمی بیشتر از حد عادی احساس میشود.
به طور مثال کودکی که در لامسه بیش حسی داشته باشد ممکن است در پوشیدن لباس هم مشکل داشته باشد و برایش منزجر کننده باشد.
یا کودکی که در بویایی بیش حسی داشته باشد نسبت به بوهای مختلف حس بدی پیدا میکند.
از مهمترین درمانهای بیش حسی، رژیم های حسی است. این رژیم توسط کاردرمانگر به کودک داده میشود.
در کلینیک گفتاردرمانی طنین با ارائه بهترین رژیم های حسی به کودکان اوتیسمی سعی میکنیم که مشکلات حسی کودکان را بهبود ببخشیم.
اختلال کم حسی در اوتیسم
در این نوع اختلال ، کودک طیف اوتیسم محرک مورد نظر را کمتر از حالت معمول حس میکند و نمیتواند پاسخ کافی به آن حس داشته باشد.
به طور مثال کودک با اختلال کم حسی اگر بدنش زیر شیئی گیر کند ، او درد را آنقدر که معمول است حس نمیکند و نمیتواند به آن پاسخ دهد.
برای درمان کم حسی نیز رژیم های درمانی مناسب آن تجویز میشود.
طبقه بندی دیگری نیز ار اختلالات حسی در اوتیسم بصورت زیر است:
- جست و جوی حسی ( Sensory seeking ) : در این مورد کودک به دنبال آن حس میرود مثلا اگر در بخش شنیداری باشد کودک دائما دنبال گوش دادن به صداهای مختلف است.
- تدافع حسی ( Sensory avoiding ) : در این نوع اختلال کودک از حس مورد نظر دوری میکند و نمیتواند محرکهای مختلف را تجربه کند و دچار فقر حسی میشود.
علائم اختلالات حسی اوتیسم کدامند؟
علائم اختلال حسی در کودکان و افراد، متفاوت است و در حسهای مختلف نیز به صورتهای مختلفی خود را نشان میدهند.
و یک علائم نمیتواند به تنهایی نشانگر اختلال حسی باشد و باید چندین علامت کنار هم گذاشته شوند.
درمان اختلال حسی اوتیسم
کاردرمانی و گفتاردرمانی با توجه به میزان مشکلات کودک و نوع اختلال حسی که دارد برای کودک رژیم حسی را تجویز میکند که میتواند تا اندازه زیادی مشکلات را کم کند و اختلال حسی را بهبود ببخشد.
با توجه به نوع اختلال حسی کودک، باید خانواده و والدین کودک نیز با کاردرمان همکاری لازم را داشته باشند.
کاردرمانی اختلالات حسی
در بهترین کاردرمانی و گفتاردرمانی برای درمان اختلال حسی ، اولا گفتاردرمانگر و کاردرمانگر باید تخصص کافی داشته باشد و به اختلالات حسی مسلط باشد.
و عملکردهای حسی مختلف را در نظر داشته باشد.
و بتواند برای تمامی اختلالات حسی ( بیش حیس و کم حسی مختلف ) بهترین رژیم حسی را تجویز کند.
تمرینات کاردرمانی حسی
مثالهایی از تمرین های کاردرمانی حسی :
بیش حسی در لمس : غلت خوردن روی زمین و حوله پیچ کردن و سینه خیز رفتن روی زمین
بیش حسی در حس وستیبولار :تحریکات تعادلی درجه بندی شده از کم به مقدار زیاد
تمرینات در این حس باید زیر نظر یک کاردرمان انجام شود چرا که در صورتی که تحریکات اشتباهی و زیادی برای یک فرد ایجاد شود ممکن است که نتایج بسیار ناگواری برای بیماران مخصوصا بیمران دارای تشنج ایجاد شود .
بیش حسی در بویایی: تحریکات درجه بندی شده از درجه پایین به درجه بالا برای این کودکان انجام میشود.
خلاصه
اختلال حسی گروهی از مشکلات حسی که در کودکان اتیسم و کودکان عادی نیز مشاهده میشود است.
این کودکان به علت اختلالات عملکردی که در مغزشان به وجود می آید دارای یک سری از علائم بالینی میشوند که در هر کودک ممکن است متفاوت باشد.
یکی از مهمترین درمان های اختلالات حسی در افراد کاردرمانی حسی میباشد که با ایجاد رژیم ها ی حسی و تمرینات حسی متفاوتی که برای کودک ایجاد میکند میتواند در کاهش علائم در فرد نقش بسیار زیادی را داشته باشد .
نکته بسیار مهمی که لازم میباشد به آن توجه شود این است که در این مشکلات حتما حتما باید توسط روانپزشک کودک یا کاردرمان ارزیابی شود چرا که در بسیاری از موارد این مشکلات حسی دلیلی بر اتیسم بودن کودک نمیباشد در نتیجه نگرانی بسیار زیادی را به والدین وارد میکند .
لذا در صورت دیدین علائم حسی در کودک خود با متخصصین ما در ارتباط باشید.
برو به صفحه اول سایت
![]()

